Tarih: 18 Mayıs 2026 Pazartesi 11:49

Mersin Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Abdullah Özdemir, kentte tarım alanları yüzde 18 küçülürken meyve üretiminin Türkiye birincisi olduğunu belirterek, önümüzdeki 20 yılın iklim krizi ve su stresi nedeniyle daha zorlu geçeceğini söyledi. Özdemir, ürün deseni ve hasat takviminin etkin yönetilmesi gerektiğini vurguladı.

Mersin Ticaret Borsası Başkanı Abdullah Özdemir, TÜİK verilerine göre Mersin’in, Türkiye tarım alanlarının yalnızca yüzde 1,4’üne ve kayıtlı çiftçi sayısının yüzde 1,8’ine sahip olmasına rağmen, yüzde 14’lük payla meyve üretiminde Türkiye genelinde ilk sırada yer aldığını, yüzde 6’lık payla da en fazla sebze üreten iller arasında bulunduğunu hatırlattı.
Mersin’in üretim hacminin yanı sıra limanı, lojistik altyapısı ve tarıma dayalı sanayisiyle dış pazarlara açılan en önemli kapılardan biri olduğunu belirten Özdemir, Türkiye’nin 32,6 milyar dolarlık tarımsal ihracatının yüzde 12’sinin Mersinli firmalar tarafından gerçekleştirildiğini söyledi.
“TARIM ALANLARI YÜZDE 18 KÜÇÜLDÜ”
Son 20 yıllık dönüşümün iyi analiz edilmesi gerektiğini vurgulayan Özdemir, “Son 20 yılda Mersin’de tarım alanları yüzde 18 küçülerek 3,26 milyon dekara geriledi. Bu dönemde meyvelik alanlar yüzde 115 büyüyerek 1,7 milyon dekara ulaşırken; tahıl alanları yüzde 61 azalarak 967 bin dekara, sebze alanları ise yüzde 32 düşerek 248 bin dekara indi. Bu tablo, tarımda kalan üreticilerin daha yüksek gelir sağlayan ve birim ihracat değeri daha yüksek olan meyve üretimine yöneldiğini; tarımdan çıkan alanların ise büyük ölçüde inşaat ve farklı kullanım alanları nedeniyle tarım dışına kaydığını göstermektedir” ifadelerini kullandı.
ÜZÜM VE NARENCİYENİN PAYI DÜŞTÜ, AVOKADO YÜKSELDİ
20 yıl önce Mersin’deki meyvelik alanların yüzde 63’ünü yalnızca üzüm ve narenciyenin oluşturduğunu, bu oranın 2025 yılında yüzde 32’ye gerilediğini aktaran Özdemir, buna karşılık başta zeytin, şeftali ve nektarin olmak üzere muz, kayısı, erik ve avokado dikim alanlarında artış yaşandığını bildirdi.
“ÖNÜMÜZDEKİ 20 YIL DAHA ZORLU GEÇECEK”
İçerisinden geçilen süreç ve yapılan bilimsel çalışmaların, önümüzdeki 20 yılın geçmiş 20 yıldan daha zorlu geçeceğine işaret ettiğini belirten Özdemir, şu uyarılarda bulundu:
“İklim krizi, su stresi, ani don olayları, artan sıcaklıklar ve küresel rekabet koşulları; özellikle uzun ömürlü meyve bahçelerinde çok daha büyük riskler yaratacaktır. Artık yalnızca tarımsal üretim hacmi değil; hangi ürünün, hangi iklim koşullarında, hangi pazarlara ve yılın hangi dönemlerinde arz edileceği de kritik önem taşımaktadır. Bu nedenle Mersin’in yeni dönemde öngörülen riskleri doğru tespit etmesi ve bu riskleri nasıl yöneteceğine yönelik adımlar atması gerekmektedir.”
“HASAT YILIN TAMAMINA DENGELİ YAYILMALI”
Öne çıkan meyve üretiminde erkenci, normal sezon ve geççi çeşitlerin birlikte planlandığı, hasadın yılın tamamına daha dengeli yayıldığı ve ürün deseninin çeşitlendiği bir üretim modeline ihtiyaç olduğunu ifade eden Özdemir, üretimin belirli haftalara sıkışmasının şu olumsuzluklara yol açtığını sıraladı:
“Aynı anda oluşan arz ve fiyat baskısı, nitelikli iş gücü temininde yaşanan sorunlar, lojistik, depolama ve soğuk zincir maliyetlerinin artması, ihracatta pazar kayıpları, zirai don gibi afetlerde ürünlerin aynı dönemde topluca risk altına girmesi”
“ÜRÜN PLANLAMASI ÇOK YÖNLÜ YAPILMALI”
Bu olumsuzlukların ithalat açısından gümrük vergisi politikalarının değiştirilmesine ya da ihracat yasakları ve çeşitli kısıtlamaların uygulanmasına yol açabildiğini belirten Özdemir, şu çağrıyı yaptı:
“Önümüzdeki dönemde ürün planlaması yalnızca üretim hacmi ve verim odaklı değil; iklim riski, hasat takvimi, su tüketimi, stok politikası ve ihracatın sürekliliği birlikte değerlendirilerek yapılmalıdır. Böylece hem iç pazarda ürün arzı ve fiyat baskısının oluşmasının önüne geçilebilir hem de dış pazarlarda rekabetçi yapı daha güçlü ve sürdürülebilir hale getirilebilir.”